Το λάπτοπ της αρχαιότητας

Ο μηχανισμός των Αντικυθήρων, ο πρώτος υπολογιστής του κόσμου, θεωρείται μια τέλεια μηχανική κατασκευή προηγμένης τεχνολογίας της αρχαιότητας. Η αρχαία αυτή εφεύρεση βρέθηκε χθες στο επίκεντρο ημερίδας που διοργάνωσε στη Φιλοσοφική Σχολή το ΑΠΘ.

ΤέχνεςΗ γνώση που έχει αποτυπωθεί πάνω στον μηχανισμό των Αντικυθήρων, η σύλληψη της όλης κατασκευής του αλλά και η ίδια η κατασκευή του, εκπλήσσουν. “Χάρη στην ανακάλυψη του μηχανισμού ξαναγράφεται πλέον η ιστορία της εξέλιξης της αρχαίας ελληνικής τεχνολογίας”, όπως τόνισε σύμφωνα με το ΑΠΕ-ΜΠΕ η εκ των εισηγητών της ημερίδας Μαγδαληνή Αναστασίου, η οποία ολοκλήρωσε την πρώτη παγκοσμίως διδακτορική διατριβή για τον μηχανισμό στο Εργαστήριο Αστρονομίας του τμήματος Φυσικής του ΑΠΘ.

Η επιστήμονας εκφράζει ακόμη την πεποίθησή της ότι ο μηχανισμός δεν αποτελεί το πρώτο και μοναδικό τέτοιο εργαλείο που δημιουργήθηκε. “Τόσο η πολυπλοκότητά του όσο και η τελειότητά του συνηγορούν ότι το μηχάνημα που σώζεται αυτή τη στιγμή πρέπει να αποτελεί την κορυφή εξελικτικής διαδικασίας απλούστερων μηχανισμών που ολοένα εμπλουτίζονταν και με περισσότερες λειτουργίες”, προσθέτει. “Μαγευτική επίσης”, σύμφωνα με την ίδια, “είναι και η δομή του συνόλου της κατασκευής του, που έχει τις διαστάσεις ενός σύγχρονου φορητού υπολογιστή”.
Η Μαγδαληνή Αναστασίου κάνει επίσης ιδιαίτερη μνεία σε ένα θραύσμα του μηχανισμού των Αντικυθήρων, η λειτουργία του οποίου δεν είναι ακόμη επιβεβαιωμένη. “Η δομή του θραύσματος αυτού είναι πολύ περίεργη με την ύπαρξη ενός οδοντωτού τροχού και δύο ιδιόμορφων εξαρτημάτων, το ένα από τα οποία έχει νεφροειδές σχήμα. Μια πλήρης περιστροφή του εξαρτήματος αυτού ως προς τον άξονά του εμφανίζει δύο μέγιστα και δύο ελάχιστα. Η μελέτη δείχνει ότι τα μέγιστα και ελάχιστα αυτά φαίνονται να ταιριάζουν με την εξίσωση του χρόνου, αστρονομική γνώση που είχε κατακτηθεί την εποχή του μηχανισμού. Καθώς ο μηχανισμός αποτύπωνε πάνω του όλες τις αστρονομικές γνώσεις της εποχής του, είναι πολύ πιθανό να περιελάμβανε κι αυτήν. Η όλη μελέτη βρίσκεται ακόμα σε εξέλιξη”, καταλήγει.

Η ΕΜΠΕΙΡΙΑ ΕΝΟΣ ΔΥΤΗ ΠΟΥ ΣΥΜΜΕΤΕΙΧΕ ΣΤΗΝ ΕΝΑΛΙΑ ΕΡΕΥΝΑ
Στη διάρκεια της ημερίδας μίλησε και ο υποψήφιος διδάκτωρ του ΑΠΘ Αλέξανδρος Τούρτας για την εμπειρία του στην ενάλια έρευνα, αφού είναι από τους λίγους που είχαν το προνόμιο να βουτήξουν στο σημείο όπου βρίσκεται το ναυάγιο των Αντικυθήρων, συμμετέχοντας στην ερευνητική ομάδα που πρόσφατα ανέσυρε νέα ευρήματα.
Μεταφέροντας την εμπειρία του ανέφερε, σύμφωνα με το ΑΠΕ-ΜΠΕ: “Είμαι βέβαιος ότι υπάρχουν και άλλα κινητά ευρήματα στο ναυάγιο και ευελπιστούμε ότι θα μπορέσουμε να τα ανασύρουμε στην επόμενη έρευνά μας, τον Μάιο του 2015”.
Όπως εξήγησε, στο ναυάγιο δεν έχει γίνει αρχαιολογική έρευνα στον πυθμένα, λόγω του βάθους του (50-55 μέτρα) και των σημαντικών τεχνικών δυσκολιών. Για τον ίδιο ωστόσο η εμπειρία είναι σημαντική, καθώς, όπως λέει, “βουτάμε σε ένα ναυάγιο με ιστορική και αρχαιολογική αξία”. Όσο για την εικόνα που αντικρίζει στον βυθό, διευκρινίζει ότι στην ουσία ταυτίζει τις πληροφορίες που έχει στο μυαλό του και ανασυνθέτει την εικόνα, αφού στην πραγματικότητα βλέπει μόνο σκόρπιες πέτρες. Απαντώντας πάντως σε ερώτηση για τον φόβο αρχαιοκαπηλίας στο ναυάγιο, δήλωσε ότι η θέση του δεν είναι γνωστή και ότι ακόμη και οι ίδιοι, που είχαν τις συντεταγμένες, δυσκολεύτηκαν να το βρουν.
Η εκδήλωση πραγματοποιήθηκε από την κοσμητεία της Πολυτεχνικής και την κοσμητεία της Φιλοσοφικής Σχολής του ΑΠΘ, ύστερα από πρόταση του πρώην κοσμήτορα της Φιλοσοφικής Σχολής Μιλτιάδη Παπανικολάου. Σ’ αυτήν μίλησαν ακόμη ο καθηγητής του τμήματος Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Υπολογιστών του ΑΠΘ Κυριάκος Ευσταθίου και ο καθηγητής Αστρονομίας του τμήματος Φυσικής του ΑΠΘ Ιωάννης Σειραδάκης. Τέλος, εκτέθηκε ομοίωμα του μηχανισμού που κατασκεύασε επιστημονική ομάδα του ΑΠΘ.
πηγή